|
Sağlık
Mevzuatı
-Yasa-
HEMŞİRELİK KANUNU
Kanun Numarası : 6283
Resmi Gazete
Tarih: 2.3.1954; Sayı: 8647
Madde 1 - Ortaokulu bitirmiş olup 25 yaşından
yukarı bulunmayan kadınlardan Hükümetçe açılmış veya tanınmış
bir (Ebe - Laborant Hemşire) okulunda 3 sene tahsil görüp
Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince teşkil olunan jüri
huzurunda meslek imtihanı vererek aldığı diplomayı usulüne
göre Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletine tescil ettirenlerle 3
üncü maddenin 2nci fıkrasında yazılı olanlara (Hemşire)
unvanı verilir.
Bu kanunun yürürlüğe girmesinden evvel usulüne göre
hemşirelik sınıfına alınmış olanlar sanatlarını yapmaya ve
hemşire unvanını kullanmaya devam ederler.
Madde 2 - Bu kanunun yayımından sonra diğer
Vekaletlerle özel veya tüzel kişiler tarafından hemşirelik
okulu açılması için Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletinin
müsaadesini almak şarttır.
Gerek bu kanunun yayımı tarihinde mevcut bulunan, gerekse
yayımından sonra açılacak olan bu gibi hemşirelik okulları
Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletinin murakabesine tabidir.
Madde 3 - Türkiye'de hemşirelik sanatını bu Kanun
hükümleri dahilinde hemşire unvanını kazanmış Türk
kadınlarından başka hiç bir kimse yapamaz.
Ancak yabancı memleketlerde ve mahalli Hükümetlerce
tanınmış hemşire okullarında tahsil görerek diploma alan Türk
hemşirelerinin alelusul hüviyetleri tesbit edilerek, tahsil
ettiği memlekette tescil edilmiş olanların diplomaları, uygun
görüldüğü takdirde, aynen Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince
onanıp tescil edildikten sonra sanatlarını yapmalarına müsaade
olunur.
Yabancı memleketlerin yukardaki şartları haiz okullarını
bitirmekle beraber diploması oraca tescil edilmiyenler
Türkiye'de meslek imtihanı vererek hemşire olabilirler.
Öğretim programları Türk hemşire okulları programından ve
müddetinden az olan yabancı hemşire okullarından
gelenler,noksan olan kısım ve müddetleri Türk hemşire
okullarında tamamlamaya mecburdurlar.
Madde 4 - Hemşirelerin vazife ve salahiyetleri:
A) Hemşireler müdavi tabip tarafından tavsiye edilen
tedavi tedbirlerini uygulamaya yetkilidirler.
B) Hemşireler çiçek aşısını ve acil hallerde icabeden
pansumanları re'sen tatbik edebilecekleri gibi müdavi tabibin
tavsiyesi üzerine sağlık kurumlarında veya dışarda hastalara
deri altına, adale içine ve damar içine şırınga yapmaya
yetkilidirler.
Bu sebeple mesuliyetleri şırınganın tatbikindeki
bilgisizlik, dikkatsizlik ve ehliyetsizlik hallerine
munhasırdır.
C) Hemşireler dispanserler ve sağlık kurumlarınca
görevlendirildikleri koruyucu hekimlik işlerinde halka
bilcümle sıhhi tedbirleri, sağlık korunma çarelerini ve
müracaat etmeleri lazımgelen sağlık kurumlarını bildirirler.
Bulaşıcı hastalıklarla savaş tedbirlerini alır ve tatbik
ederler. Hemşireler hususi sıfatla girdikleri aile
muhitlerinde de yukardaki fıkrada yazılı işleri görürler.
Madde 5 - Hemşire okulundan mezun hemşireler
mecburi hizmetlerini bitirip memuriyetten ayrılınca; mecburi
hizmeti olmıyan hemşire okulu mezunları istedikleri vakit
sanatlarını serbestçe yapabilirler.
Serbest çalışacak hemşireler lüzumlu vesikalarını bir
dilekçeye bağlayarak mahallin en büyük sağlık amirine
verirler. Serbest çalışan hemşire ev adresiyle çalışmak
istediği yerde bir değişiklik olduğu takdirde bir hafta içinde
aynı makama haber vermeye mecburdur.
Madde 6 - Bu Kanun hükümlerine göre hemşire
okullarından mezun olup hemşire unvanını kazanmış bulunanlar
hemşire olarak memuriyete alınırlar.
Bu madde mucibince yapılacak tayin ve terfilerde ve
maaşların verilmesinde 3656 sayılı Kanun esasları cari olur.
Madde 7 - İlkokulu bitirmiş ve 18 yaşını
tamamlamış olan kadınlar hemşire yardımcısı olabilirler. İlk
tahsilden sonra hastanelerde altı aylık nazari kurs gördükten
sonra en az bir senelik ameli ve nazari bilgi edinmek için
staj görenler ehliyetlerini bir jüri huzurunda ispat ettikleri
takdirde hemşire yardımcısı olurlar.
Bu madde mucibince hemşire yardımcısı olanlara 3656
sayılı kanun hükümleri tatbik olunur.
Madde 8 - Uzman hemşirelerin (Öğretmen, okul
idarecisi, başhemşire, klinik, ameliyathane, dispanser,
laboratuvar hemşireleriyle ziyaretçi hemşireler, diyet
hemşireleri, sosyal hizmet hemşireleri ve saire) nasıl
yetiştirilecekleri Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince
hazırlanacak bir yönetmelikte gösterilir.
Madde 9 - Lise veya hemşire okulu mezunu olup da
Türkiye'nin veya yabancı bir memleketin yüksek hemşirelik
okullarında tahsillerini tamamlıyanlar kabiliyetlerine göre,
hemşire okulu öğretmeni, başhemşire ve idareci hemşire
olurlar.
Bunlar hizmete ilk girdiklerinde hemşire olarak tayin
olunurlar. Hastane veya sağlık kurumu başhemşiresi olabilmek
için bir terfi süresince çalışarak ehliyetlerini ispat etmiş
olmaları şarttır. Hastane başhemşireliklerine tayinde yüksek
hemşire okulu mezunlarının rüçhan hakları vardır.
Bu maddeye göre yapılacak tayin ve terfilerde ve
maaşların verilmesinde 3656 sayılı kanun esasları cari olur.
Madde 10 - Resmi ve özel sağlık kurumlarında
çalışan hemşireler haftada bir buçuk gün ve senede bir ay
izinlidirler. Nöbetçi olmıyan hemşirelere hastane hizmetlerine
halel gelmemek şartiyle mesai saatleri dışında baştabip
tarafından ayrıca gece izni verilebilir.
Madde 11 - 3 üncü madde hükümlerine riayet etmiyen,
dördüncü maddede yazılı vazife ve salahiyet hudutlarını
tecavüz eden ve 5 inci maddenin ikinci bendi hükmünü yerine
getirmeksizin serbest çalışan hemşirelerden (50) liradan (200)
liraya kadar hafif para cezası alınır.
Madde 12 - Mecburi hizmet mükellefiyetine tabi
olarak yetiştirilecek hemşireler hakkında 2919 sayılı kanun
hükümleri tatbik edilir.
Madde 13 - 1219 sayılı kanunun 64 üncü maddesiyle
3017 sayılı kanunun 4253 sayılı kanunla değiştirilen 61 inci
maddesi hükümleri kaldırılmıştır.
Madde 14 - 4862 sayılı kanun ile bu kanunun
eklerine bağlı kadro cetvellerindeki başhemşire, hemşire,
ziyaretçi başhemşire, ziyaretçi hemşire ve ebe kadroları
kaldırılmış ve onların yerine bu kanuna bağlı (1) sayılı
cetvel eklenmiştir. Ekli (1) sayılı cetveldeki kadrolar, doğum
evleri, nisaiye klinikleri ve sağlık merkezlerine tayin
olunacak ebeler hakkında da tatbik olunur.
Ekli (2) sayılı cetveldeki kadrolar 1954 mali yılında
kullanılamaz.
Geçici Madde 1 - (6283 sayılı Kanunun kendi
numarasız geçici maddesi olup teselsül için
numaralandırılmıştır.)
Bu kanunun neşrinden evvel hastabakıcılık yapmakta
olanlardan yedinci maddeye göre hemşire yardımcılığına talip
olanlar jüri huzurunda ehliyetlerini ispat ettikleri takdirde
hemşire yardımcısı olabilirler.
Madde 15 - Bu kanun 28 Şubat 1954 tarihinden
itibaren mer'idir.
Madde 16 - Bu kanunun hükümlerini icraya Maliye ve
Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekilleri memurdur. |